Cumartesi akşamı salon dolu, mutfakta on sipariş bekliyor ve modemin ışığı söndü. Bulut tabanlı bir adisyon programı kullanıyorsanız o anda garson siparişi gönderemez, kasiyer hesabı kapatamaz, mutfak yeni fiş alamaz. Çevrimdışı çalışan bir program ise aynı anda hiçbir şey olmamış gibi devam eder. Bu rehberde internet kesintisinin bir restoranda neyi durdurduğunu, çevrimdışı programın nasıl çalıştığını ve seçerken nelere bakmanız gerektiğini anlatıyoruz.
İnternet kesintisi bir restoranda neyi durdurur?
Programın her işlemi internetteki bir sunucuya gidiyorsa kesinti bütün zinciri etkiler. Garsonun telefonundaki sipariş kaydedilmez, mutfak yazıcısına fiş gitmez, ödeme alınamaz, paket siparişi açılamaz. Çoğu işletme bu durumda kâğıt adisyona döner; bağlantı gelince de kâğıttakileri programa yeniden girmek gerekir. Bu sırada fiyat hatası, unutulan kalem ve tutmayan kasa ortaya çıkar.
Kesintinin süresi kısa bile olsa yoğun saatte yaşanırsa etkisi büyüktür. Bu yüzden internet altyapısı zayıf bir bölgedeyseniz, binada sık elektrik ya da hat sorunu yaşanıyorsa ya da işletmeniz servis saatinde hiç durmamalıysa, programın internetsiz çalışıp çalışmadığı seçimin ilk sorusudur.
Bulut, yerel ve karma çalışma biçimleri
Adisyon programları verinin nerede durduğuna göre üç gruba ayrılır:
- Bulut programlar tarayıcıdan açılır, veriyi internetteki sunucuda tutar. Kurulum gerektirmez, dışarıdan erişim kolaydır; ancak her işlem internet ister.
- Yerel (çevrimdışı) programlar işletmedeki bir bilgisayara kurulur, veriyi o bilgisayarda tutar. Tablet ve telefonlar bu bilgisayara yerel ağ üzerinden bağlanır; satış için internet gerekmez.
- Karma çözümler satışı yerel olarak yapar, QR menü, uzaktan erişim ya da bulut yedek gibi işler için internetten yararlanır. İnternet gittiğinde satış sürer, yalnız bu ek işler bekler.
Hangisinin size uyduğu işletmenin önceliğine bağlıdır. Birden çok şubeye dışarıdan bakan ve bağlantısı kesintisiz bir işletme bulutu tercih edebilir. Servisin hiç durmamasını isteyen bir kafe ya da restoran için yerel çalışan bir program daha güvenli bir temeldir.
Güncelleme ve bakım tarafında da fark vardır. Bulut programda yeni sürüm sunucuda kurulur ve kullanıcıya bir şey yapmak düşmez. Yerel programda yeni sürüm kasa bilgisayarına kurulur; bu yüzden kurulumdan önce veritabanının yedeklenmesi, kurulumun servis saati dışında yapılabilmesi ve bir sorun çıkarsa önceki sürüme dönülebilmesi önemlidir.
Çevrimdışı programda veriler nerede durur?
Çevrimdışı programda bütün satış kayıtları işletmedeki kasa bilgisayarında, programın kendi veritabanında tutulur. Siparişler, ödemeler, kasa hareketleri, müşteri ve açık hesap kayıtları bu bilgisayardadır. Bunun iki sonucu vardır: veri işletmenin elindedir ve programın hızı internet hattının hızına bağlı değildir.
Öte yandan verinin tek bilgisayarda durması o bilgisayarı önemli kılar. Kasa bilgisayarının servis sırasında uyku moduna geçmemesi, elektrik kesintisine karşı kesintisiz güç kaynağına bağlanması ve düzenli yedek alınması gerekir. İyi bir program bu konuları kullanıcıya bırakmaz; yedeği kendiliğinden alır ve sorun olduğunda uyarır.
Birden çok cihazın aynı veriyle çalışması da bu bilgisayar üzerinden olur. Garson telefonları, mutfak ekranı ve varsa ikinci bir kasa aynı veritabanına bağlanır. Bu yüzden iki cihazın aynı masaya aynı anda ödeme alması ya da aynı siparişi iki kez göndermesi gibi durumların programda engellenmiş olması gerekir; demo sırasında bunu iki tabletle denemenizi öneririz.
Tablet ve telefonlar internet olmadan nasıl bağlanır?
Burada sık karıştırılan bir nokta var: internet bağlantısı ile yerel ağ aynı şey değildir. Modeminizin internet hattı kesilse bile modem çalıştığı sürece işletmedeki Wi-Fi ağı da çalışır. Garsonun telefonu, mutfaktaki tablet ve ağ yazıcısı kasa bilgisayarına bu yerel ağ üzerinden ulaşır; internete çıkmaları gerekmez.
Bu düzenin sağlıklı çalışması için birkaç şeye dikkat edin. Modem ve ağ cihazlarını da kesintisiz güç kaynağına bağlayın. Wi-Fi'nin salonun ve bahçenin her köşesine ulaştığını kontrol edin; gerekirse erişim noktası ekleyin. Kasa bilgisayarının ağdaki adresinin değişmemesi için modemde adres ayırın. Ağ altyapısı için ağ ve network çözümlerimize göz atabilirsiniz.
Hangi işler yine de internet ister?
Çevrimdışı programda bile bazı işler doğası gereği internet ister. Bunları bilmek, kesinti sırasında neyin beklediğini anlamanızı sağlar:
- QR menünün internetteki adresinde güncellenmesi
- İşletme dışından, örneğin evden programa uzaktan erişim
- Bulut yedeğin gönderilmesi
- Online yemek platformlarından sipariş alınması
- Lisansın ilk etkinleştirilmesi ve program güncellemelerinin indirilmesi
Doğru tasarlanmış bir programda bu işler kesinti sırasında yalnız bekler; bağlantı gelince kaldığı yerden sürer. Masa, mutfak, ödeme ve raporlar ise bu sırada etkilenmez.
Kesinti için küçük bir çalışma planı hazırlamak da işe yarar. Online platform siparişlerinin kesinti boyunca platformun kendi tabletinden ya da satıcı panelinden alınacağını, kartla ödeme cihazınızın kendi bağlantısının olup olmadığını ve modemi kimin yeniden başlatacağını önceden belirleyin. Bu plan hazırsa kesinti, servisin akışını değil yalnız birkaç ek işi etkiler.
Verinin tek bilgisayarda durmasının riski: yedekleme
Çevrimdışı programın en büyük sorumluluğu yedektir. Kasa bilgisayarının diski bozulursa, bilgisayar çalınırsa ya da bir fidye yazılımı dosyaları kilitlerse bütün satış geçmişi risk altına girer. Bu yüzden yedeğin üç katmanda düşünülmesi önerilir: aynı bilgisayarda günlük otomatik yedek, USB bellek ya da ağ klasörü gibi ikinci bir konumda kopya ve mümkünse bulutta bir kopya.
Programın güncellemeden önce kendiliğinden yedek alması, yedek alınamazsa güncellemeyi yapmaması ve yeni bir bilgisayara geri yüklemenin kolay olması da sorulması gereken konulardır. Takılı kalan bir USB belleğin fidye yazılımına karşı koruma sağlamadığını, belleğin dönüşümlü kullanılması gerektiğini de unutmayın.
Çevrimdışı program seçerken sorulacak sorular
- İnternet kesildiğinde garson sipariş gönderebiliyor, mutfak fişi basılıyor, hesap kapanıyor mu?
- Tablet ile kasa bilgisayarı arasındaki bağlantı koparsa tabletteki oturum ve sepet korunuyor mu?
- Program açıkken bilgisayarın uyku moduna geçmesi engelleniyor mu?
- Yedek her gün kendiliğinden alınıyor mu; ikinci konuma ve buluta kopya mümkün mü?
- Lisans kontrolü internete ulaşamadığında program kilitleniyor mu?
- İnternet isteyen eklentiler hangileri ve kesintide ne oluyor?
Kadisyon Offline internetsiz nasıl çalışır?
Kadisyon Offline, işletmenin Windows bilgisayarına kurulan ve satışı internetsiz yapan adisyon programıdır. Veriler kasa bilgisayarında durur. Garsonların telefonları, mutfak ekranı tabletleri ve ağ yazıcıları bu bilgisayara aynı Wi-Fi ağı üzerinden bağlanır; garson adını seçip PIN ile girer. Program açıkken bilgisayar uyku moduna geçmez. Tablet ile kasa bilgisayarı arasındaki bağlantı koparsa oturum kapanmaz, ekranın üstünde uyarı çıkar ve bağlantı gelince kendiliğinden kalkar. Programın ağ kuralı yalnız işletmenin yerel ağından gelen bağlantılara izin verir. Modem yeniden başlar ve kasa bilgisayarının ağ adresi değişirse program yeni adresi bildirir ve tabletlerin okutacağı karekodu gösterir. İki cihaz aynı masaya aynı anda ödeme alsa bile çift kayıt oluşmaz.
Lisansın ilk etkinleştirilmesi internet ister; sonrasında program internetsiz çalışır ve lisans sunucusuna ulaşılamadığında lisans silinmez. QR menü, uzaktan erişim, bulut yedek ve Trendyol Go siparişleri lisansla açılan, internet isteyen eklentilerdir; kesinti sırasında yalnız bunlar bekler. Program her gün kasa bilgisayarına otomatik yedek alır, son 14 günü saklar; seçilen USB belleğe ya da ağ klasörüne her gün ayrıca kopya yazar ve güncellemeden önce de yedek alır. Güncellemeler program içinden "Şimdi kur" ya da "Kapanışta kur" seçilerek kurulur; yedek alınamazsa kurulum yapılmaz, yeni sürüm açılamazsa açılış ekranı önceki sürüme dönmeyi önerir.
Bulutu tercih eden işletmeler için tarayıcıdan çalışan Kadisyon Online da bulunuyor; iki sürümün farkını ürün sayfamızdaki karşılaştırmada görebilirsiniz. İşletmeniz için doğru kurulumu konuşmak isterseniz teklif ve demo talebi bırakın ya da bizimle iletişime geçin.